Ponad 1 mln 31 tys. zł – tyle wyniosła w 2025 roku kwota wstrzymanych zasiłków chorobowych w województwie zachodniopomorskim po kontrolach przeprowadzonych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. W całym regionie wstrzymano wypłatę świadczeń w 1031 przypadkach.

Kontrole prowadzone przez ZUS mają dwa główne cele. Pierwszy dotyczy weryfikacji zasadności zwolnienia lekarskiego, drugi sprawdza, czy osoba przebywająca na L4 faktycznie wykorzystuje je zgodnie z przeznaczeniem.

W przypadku kontroli medycznych lekarze orzecznicy sprawdzają, czy pacjent rzeczywiście pozostaje niezdolny do pracy. Jeśli nie, zwolnienie może zostać skrócone.

W 2025 roku w Zachodniopomorskiem skorygowano 363 zwolnienia lekarskie.

• 185 przypadków dotyczyło oddziału w Szczecinie

• 178 przypadków oddziału w Koszalinie

Dzięki temu ZUS nie wypłacił świadczeń o wartości 330 tys. zł.

• 165,2 tys. zł przypadło na Szczecin

• 164,8 tys. zł na Koszalin.

668 osób korzystało ze zwolnienia niezgodnie z przeznaczeniem

Jeszcze więcej nieprawidłowości wykryto podczas kontroli sposobu wykorzystywania zwolnień lekarskich. W takich przypadkach ZUS sprawdza, czy osoba przebywająca na L4 nie pracuje zarobkowo albo nie wykonuje innych czynności, które mogą utrudniać powrót do zdrowia.

W 2025 roku aż 668 osób w regionie nieprawidłowo wykorzystywało zwolnienie lekarskie.

• 316 przypadków wykryto w Szczecinie

• 352 przypadki w Koszalinie.

W efekcie wstrzymano wypłatę zasiłków o łącznej wartości 701,3 tys. zł.

• 447,9 tys. zł dotyczyło Szczecina

• 253,4 tys. zł Koszalina.

ZUS podkreśla, że nie istnieje zamknięta lista zachowań uznawanych za nadużycie. Zwolnienie lekarskie ma służyć przede wszystkim leczeniu i powrotowi do zdrowia. Do najczęściej wykrywanych naruszeń należą m.in.: wykonywanie pracy zarobkowej – legalnej lub „na czarno”, prowadzenie działalności gospodarczej, wyjazdy wypoczynkowe w kraju i za granicą, udział w szkoleniach, kursach czy naradach, obecność na wydarzeniach sportowych lub rodzinnych, a także remonty i prace budowlane, np. malowanie czy naprawa dachu.

System kontroli zwolnień lekarskich w najbliższych latach ma się zmienić. Część nowych przepisów ma wejść w życie 13 kwietnia. Jedną z ważniejszych nowości będzie możliwość wykonania podczas L4 czynności incydentalnej, która nie spowoduje utraty zasiłku. Kontrolerzy ZUS zyskają także nowe uprawnienia – będą mogli m.in. wylegitymować osobę kontrolowaną oraz wejść do miejsca kontroli.

Kolejne zmiany planowane są na 1 stycznia 2027 roku. Wtedy możliwe będzie korzystanie ze zwolnienia lekarskiego u jednego pracodawcy i jednoczesne wykonywanie pracy u drugiego – jeśli pozwoli na to charakter zatrudnienia. Zmienić mają się także zasady orzecznictwa lekarskiego w ZUS. Co do zasady decyzję będzie wydawał jeden lekarz orzecznik, a termin jej wydania ma wynosić do 30 dni. Nowością będzie także możliwość przeprowadzania e-wizyt oraz wydawania orzeczeń w formie elektronicznej.