Ruszyło postępowanie przetargowe, które ma wyłonić wykonawcę jednej z większych inwestycji w Choszcznie w ostatnich latach. Chodzi o kompleksowe zagospodarowanie Jeziora Klukom – projekt, który ma zmienić dotychczasową, częściowo zdegradowaną przestrzeń w nowoczesną strefę rekreacyjno-turystyczną.
Postępowanie prowadzone jest w formule „zaprojektuj i wybuduj”. Oznacza to, że jeden wykonawca będzie odpowiadał zarówno za przygotowanie dokumentacji projektowej, jak i realizację robót. Taki model przenosi pełną odpowiedzialność za efekt końcowy na jeden podmiot i ma ograniczyć ryzyko opóźnień oraz sporów kompetencyjnych.
Zakres inwestycji jest szeroki i wykracza daleko poza standardowe prace modernizacyjne. Kluczowym elementem będzie przebudowa istniejącej infrastruktury nad wodą. Pomost ma zostać nie tylko odnowiony i wzmocniony, ale także rozbudowany o nowe funkcje – w tym taras widokowy z zadaszeniem oraz wieżę dla ratowników. Powstanie również łącznik między istniejącymi konstrukcjami oraz wydzielona strefa kąpieliska dla dzieci.
Równolegle zmieni się układ komunikacyjny wokół jeziora. Zaplanowano budowę nowych nawierzchni – placów, chodników i ścieżek rowerowych – wraz z pełną konstrukcją podbudowy. Nadbrzeże przejdzie przebudowę, a w jego miejsce powstanie promenada, która ma uporządkować ruch pieszy i poprawić dostęp do wody.
Istotnym elementem projektu będzie zaplecze sanitarne i techniczne. Przewidziano budowę nowoczesnych toalet, przebieralni i pryszniców, a także osobnego obiektu dla ratowników wraz z magazynem. Uzupełnieniem będą instalacje techniczne – sieci wodociągowe, kanalizacyjne i energetyczne, a także oświetlenie, monitoring i nagłośnienie.
Projekt zakłada również rozwój funkcji rekreacyjnych. W planach są place zabaw, boiska sportowe, wiaty grillowe oraz elementy małej architektury. Pojawić ma się także infrastruktura informacyjna, w tym pylon z danymi o temperaturze, jakości powietrza czy godzinie.
Całość ma zostać wykonana w określonym czasie – maksymalnie do końca 2028 roku, przy czym wcześniejsze zakończenie pozostaje możliwe w zależności od tempa prac.
Z punktu widzenia mieszkańców oznacza to nie tylko zmianę estetyczną, ale przede wszystkim funkcjonalną. Teren wokół jeziora ma stać się uporządkowaną przestrzenią publiczną, dostosowaną zarówno do codziennego wypoczynku, jak i ruchu turystycznego.
Zaprojektuj i zbuduj – coraz częściej krytykowane
Formuła „zaprojektuj i wybuduj” – na którą zdecydowały się władze Choszczna – od kilku lat coraz częściej znajduje się pod ostrzałem środowisk architektów i urbanistów. Wskazuje się, że w praktyce model ten przenosi ciężar decyzji projektowych na wykonawcę, dla którego kluczowym kryterium staje się koszt i termin, a nie jakość przestrzeni czy spójność koncepcji. W efekcie projekty powstają często w trybie „optymalizacji”, która oznacza redukcję ambicji architektonicznych do minimum wymaganego w dokumentacji.
Krytycy zwracają uwagę, że brak wyraźnie zdefiniowanej, niezależnej koncepcji urbanistyczno-architektonicznej na początku procesu inwestycyjnego prowadzi do rozwiązań zachowawczych i powtarzalnych. W praktyce oznacza to inwestycje poprawne technicznie, ale pozbawione charakteru i jakości przestrzennej. Wykonawca, działając w rygorze budżetu i odpowiedzialności za całość zadania, naturalnie wybiera rozwiązania najprostsze i najtańsze, ograniczając innowacyjność oraz walory estetyczne.
Alternatywą wskazywaną przez ekspertów jest wcześniejsze opracowanie koncepcji – najlepiej w formule konkursu lub niezależnego projektu – która wyznacza standard i kierunek inwestycji jeszcze przed wejściem wykonawcy na plac budowy. Takie podejście nie tylko podnosi jakość architektury i funkcjonalność przestrzeni, ale w dłuższej perspektywie pozwala również lepiej kontrolować koszty eksploatacji i uniknąć kosztownych korekt na etapie realizacji.
