Polacy przeznaczają na leczenie stomatologiczne zaledwie 60–80 zł miesięcznie. W porównaniu z innymi wydatkami zdrowotnymi to niewielka kwota, szczególnie że ceny usług dentystycznych rosną dziś najszybciej w całym sektorze ochrony zdrowia. Ten niepokojący trend może mieć dalekosiężne skutki społeczne.
W czerwcu 2025 roku ceny usług stomatologicznych wzrosły o 9,5 proc. w porównaniu do analogicznego miesiąca roku poprzedniego. W maju wzrost wyniósł 9,3 proc. Dla porównania – inflacja w całym sektorze zdrowia wyniosła 4,6 proc., co oznacza, że stomatologia podrożała dwukrotnie szybciej niż średnia dla innych usług zdrowotnych.
Rosnące koszty to efekt wielu czynników – głównie wyższych cen materiałów, sprzętu i usług pomocniczych. Choć inflacja w Polsce w 2025 roku nie osiąga już dwucyfrowych wartości, sektor stomatologii wciąż boryka się z konsekwencjami wcześniejszych podwyżek. Ceny usług rosną, a dostępność publicznej opieki dentystycznej jest ograniczona. Większość pacjentów korzysta z prywatnych gabinetów, co dodatkowo pogłębia problem.
Przy medianie zarobków w Polsce wynoszącej 7700 zł brutto, miesięczne wydatki na stomatologa stanowią tylko niewielki ułamek domowego budżetu. W ujęciu rocznym przeciętne gospodarstwo domowe przeznacza na usługi stomatologiczne zaledwie około 0,9 proc. swoich całkowitych wydatków. Dla porównania, na żywność i napoje bezalkoholowe trafia ponad 25 proc.
Tak niska alokacja środków na leczenie zębów może mieć poważne konsekwencje zdrowotne. Choroby jamy ustnej niejednokrotnie prowadzą do powikłań ogólnoustrojowych – w tym chorób serca, cukrzycy, a nawet niektórych nowotworów. Zaniedbania w tym obszarze mogą więc generować dodatkowe obciążenia dla całego systemu ochrony zdrowia.
Obserwowane od miesięcy tempo wzrostu cen w stomatologii świadczy o tym, że ten obszar usług zdrowotnych został niemal całkowicie wypchnięty poza system publiczny. Wysokiej jakości leczenie zębów stało się dobrem luksusowym, dostępnym głównie dla osób o wyższych dochodach. Brak systemowych rozwiązań i odpowiednich inwestycji w publiczną opiekę stomatologiczną może w przyszłości skutkować poważnym kryzysem zdrowotnym.
Dane Głównego Urzędu Statystycznego wskazują na stały wzrost cen takich świadczeń jak ekstrakcja zęba, zakładanie koron, wykonywanie protez czy usuwanie kamienia nazębnego. Nawet jeśli zmiany te mają jedynie marginalny wpływ na wskaźnik inflacji ogólnej (0,08 p.p. w czerwcu), to w kontekście indywidualnego budżetu pacjenta mogą stanowić barierę nie do pokonania.
Niepokój budzi również fakt, że coraz trudniej jest uzyskać dokładne dane o wydatkach na zdrowie – wiele osób odmawia udziału w badaniach statystycznych, w obawie przed ujawnieniem szczegółów swoich wydatków. Tymczasem te informacje są kluczowe dla właściwego monitorowania sytuacji i kształtowania polityki zdrowotnej.
Jeśli nie nastąpi szybka zmiana w podejściu do finansowania stomatologii i dostępności leczenia, Polska może wkrótce stanąć w obliczu poważnego problemu zdrowotnego i społecznego. Zaniedbane zęby to nie tylko kwestia estetyki – to sygnał, że system zdrowotny nie nadąża za potrzebami obywateli. A skutki tego stanu rzeczy mogą być odczuwalne jeszcze przez długie lata.
