Rolnicy doczekali się decyzji, na którą czekali od dwóch dekad. Sejmowe komisje rolnictwa oraz ochrony klimatu i środowiska przegłosowały projekt nowelizacji ustawy o ochronie przyrody, który umożliwi wypłatę odszkodowań za szkody wyrządzone przez dzikie ptaki w uprawach i hodowlach. Dla wielu gospodarzy to przełom, który kończy lata bezsilności wobec strat powodowanych przez chronione gatunki.
Dotychczas prawo przewidywało rekompensaty jedynie za szkody spowodowane przez żubry, bobry czy żurawie. Tymczasem to właśnie ptactwo – jak podkreślają inicjatorzy zmian w prawie – zwłaszcza kormorany, czaple i gęsi przez lata niszczyły uprawy i wyjadały ryby ze stawów. Teraz katalog gatunków, za które rolnicy będą mogli otrzymać odszkodowania, zostanie rozszerzony. Ustawa obejmie między innymi kormorany, czaple siwe i białe, kruki, gęsi, łabędzie i żurawie. To właśnie te gatunki powodują największe straty w rolnictwie i hodowlach rybnych.
Sposób finansowania rekompensat pozostanie taki jak dotychczas – wypłaty będą realizowane ze środków Skarbu Państwa, pod nadzorem ministra klimatu i środowiska we współpracy z resortami rolnictwa i rybołówstwa. Dyskutowano nad tym, by zajmował się nimi Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa, jednak poprawkę odrzucono.
Nowelizacja przewiduje, że rolnicy będą mogli ubiegać się o odszkodowania za szkody w uprawach, plonach i hodowlach spowodowane przez ptaki wymienione w ustawie. Oznacza to, że państwo pokryje część strat w kukurydzy, rzepaku, zbożach, trawach czy lucernie, a także w stawach rybnych, gdzie żerują kormorany i czaple. Mimo tego ustawa nie obejmie wszystkich gatunków objętych ochroną. Poza listą pozostały między innymi czajki, bociany, mewy czy ptaki śpiewające.
Zmiana przepisów jest dla rolników nie tylko kwestią finansową, ale i symboliczną. Od lat apelowali o rozwiązania, które pozwolą im odzyskać choć część strat wynikających z działalności dzikich ptaków. W wielu regionach, zwłaszcza północnych i zachodnich, szkody sięgały dziesiątek tysięcy złotych rocznie, a dotychczasowe prawo nie dawało możliwości ich rekompensaty.
